Schijnveiligheid in de flexibele schil
Het nieuws is geland: het kabinet heeft de ‘zachte landing’ verlengd voor heel 2026. Voor veel ondernemers en ZZP’ers klinkt dit als een verlossing. Geen directe verzuimboetes bij controles, tenzij er sprake is van kwade opzet. De eerste reactie op de werkvloer is er een van opluchting: “We hebben nog even.”
Maar wie deze situatie met een analytische blik bekijkt, ziet geen veiligheid, maar een oplopend risico. De handhaving is namelijk sinds 1 januari 2025 wel degelijk volledig actief. Dat de fiscus geen standaardboetes uitdeelt, betekent niet dat de teller niet loopt.
Het echte gevaar: de naheffing
Het misverstand van 2026 is dat “geen boete” hetzelfde is als “geen financiële pijn”. Niets is minder waar. De Belastingdienst voert actief bedrijfsbezoeken uit. Als zij constateren dat een ingehuurde ZZP’er feitelijk een werknemer is (schijnzelfstandigheid), volgt er weliswaar geen verzuimboete, maar wel een naheffing.
Deze correctie geldt met terugwerkende kracht tot 1 januari 2025. Reken even mee: als u nu in 2026 gecontroleerd wordt, moet de opdrachtgever alsnog de loonheffingen en premies betalen over het volledige jaar 2025 én de lopende maanden van 2026. Dit bedrag overstijgt in veel gevallen de hoogte van een eventuele boete. Het uitblijven van de ‘bon’ sust ondernemers in slaap, terwijl de rekening op de achtergrond oploopt.
Wanneer volgt er wél een boete?
Daarnaast is de zachte landing niet onvoorwaardelijk. Bij bewijsbare ‘kwaadwillendheid’ — situaties waarin partijen beter wisten, gewaarschuwd zijn, maar niets veranderden — deelt de Belastingdienst direct vergrijpboetes uit. De grens tussen ‘welwillend maar onhandig’ en ‘kwaadwillend’ kan dun zijn in de ogen van een inspecteur.
Het conflict verschuift
Deze onzekere tussenfase voedt zakelijke conflicten. Waar we in 2025 vooral angst zagen, zien we nu wrijving over interpretatie:
- De Opdrachtgever: Wil risico mijden. Ziet de potentiële naheffing over 2025 als een zwaard van Damocles en wil contracten alsnog abrupt beëindigen of omzetten naar loondienst.
- De Professional: Voelt zich gesterkt door de verlengde zachte landing en weigert zijn ondernemersvrijheid op te geven voor een “theoretisch risico”.
Dit leidt tot een impasse. De opdrachtgever duwt op de rem, de professional op het gas. Het resultaat? Een verstoorde relatie en juridisch getouwtrek.
Waarom de rechter geen oplossing biedt
In deze fase naar de rechter stappen om de aard van de arbeidsrelatie te laten toetsen, is strategisch onverstandig. Een civiele rechter toetst aan de feiten. Een vonnis dat stelt dat er sprake is van een dienstbetrekking, is openbaar. Voor de Belastingdienst is dit een “inkoppertje” om alsnog die naheffing over 2025 en 2026 op te leggen.
Mediation: regie over de rekening
Het probleem is hier niet de samenwerking, maar het externe fiscale label dat eraan hangt. In zakelijke mediation scheiden we de emotie van de feiten. We externaliseren het probleem: de wetgeving is de gezamenlijke uitdaging.
Binnen de vertrouwelijkheid van mediation kunnen jullie de balans opmaken zonder dat de fiscus meekijkt:
- Risico-analyse: Hoe reëel is de kans op kwalificatie als dienstbetrekking over 2025?
- Heronderhandeling: Kunnen we de werkzaamheden anders inrichten voor de toekomst?
- Exit-scenario: Als het risico te groot is, hoe komen we tot een vaststellingsovereenkomst (VSO) waarbij beide partijen zonder gezichtsverlies en met beperkte financiële schade uit elkaar gaan?
Wacht niet op het bedrijfsbezoek
Laat je niet in slaap sussen door het woord “zachte landing”. Het handhavingsmoratorium is voorbij. Een conflict over de contractvorm of een plotselinge beëindiging vraagt om een constructieve dialoog, niet om loopgravenoorlogen.
Voorkom dat een zakelijk verschil van inzicht uitmondt in een fiscale lijdensweg. Neem contact op met Maarten van Heeren voor een vrijblijvende kennismaking en ontdek hoe mediation de schade beperkt.
